Menu

محله امجدیه-خاقانی

درباره محله

محله امجدیه در فاصله سال¬های 1320 تا 1330 مراحل شکل گیری خود را آغاز کرد. در این زمان اطراف محله سراسر بیابان بود و محلات بهار و سهروردی هم هنوز ساخته نشده بودند. بطور کلی در هر کوچه و خیابانی تنها چند منزل ساخته شده بود و از دروازه دولت به بالا تک و توک منازل ساخته شده بودند. به دلیل نبود خدمات عمومی اهالی برای خرید کالاهای عمومی به میدان فردوسی مراجعه می¬کردند. به دلیل نزدیکی به پادگان عباس آباد و سکنی گزیدن برخی سران ارتش در این محله هر روزه نیروهای سواره نظام با اسب در محله می¬گشتند و وظیفه تأمین امنیت اهالی را برعهده داشتند. در ابتدای شکل گیری محله زمین هایی از طرف دولت به افراد ذی نفوذ ارتشی واگذار شد بطوریکه قواره های 300 متری به قیمت 4 تا 5 هزار تومان فروخته شدند. پیش از آن این زمین ها به امجدالسلطنه از نوادگان قاجار اختصاص داشت که زمین استادیوم امجدیه نیز از سوی او به سازمان تربیت بدنی وقت واگذار شد و نام امجدیه برای محله نیز برگرفته از نام اوست (علی ندائی، مطلع)
     از سال 1335 با ورود بیشتر نظامیان، محله رونق بیشتری گرفت اما با این حال هنوز محله از خدمات عمومی محروم بود و آب شرب اهالی از طریق آب شاهی به قیمت هر سطل یک ریال تهیه می¬شد. مردم محله برای دریافت آب از میراب گاهی تا صبح بیدار می¬ماندند. از جمله افراد تأثیر گذار در محله می¬توان به سرهنگ حکیمی اشاره کرد که از نفوذ خود استفاده کرد و برق را به محله آورد. علاوه بر این آوردن آب به محله و پیگیری برای آسفالت معابر محله از جمله خدمات ایشان بود. افراد ذی نفوذ دیگری مثل تیمور تاش رئیس ساواک هم در سال های بعد در این محله ساکن شد. . (علی ندائی، مطلع)

در آن دوره 2 خط اتوبوسرانی به جابجایی مردم محله می¬پرداخت که یکی به نام خط 7 از خیابان بهار مسافران را به عباس آباد می¬برد و دیگری که خط 8 بود مسافران را میان خیابان روزولت( مفتح کنونی) به تخت طاووس می¬برد.(تقی نوید، مطلع)
    علاوه بر واگذاری زمین ها به مقامات ارتش مناسب بودن آب و هوا نیز بر تعداد ساکنین محله افزود به طوریکه در سال های دهه 1340 خانه های اکثراً یک طبقه و گلی محله به منازل 2 یا 3 طبقه تبدیل شدند و در ادامه تا سال 1357 رشد محله ادامه داشت(علی ساعدی، مطلع)
    استادیوم امجدیه علاوه بر میزبانی رقابت های ورزشی محلی، به برگزاری رژه های ارتشی ها نیز اختصاص داده شده بود که بویژه در ایام خاص سال مثل 4 آبان در آن تمرین رژه می¬کردند. ازجمله شعبان جعفری معروف به شعبان بی مخ در استادیوم امجدیه برای شاه به اجرای حرکات ورزش باستانی می¬پرداخت. این استادیوم در هنگام ساخت طوری برنامه ریزی شده بود که در خارج از محدوده شهر باشد اما با رشد شهر به سمت شمال در وسط شهر قرار گرفته است. در سال های 1330 تا 1335 تمام خیابان های اطراف ورزشگاه خاکی بود. به دلیل دوری از شهر چند مغازه در ضلع جنوبی استادیوم قرار داشتند که به ورزشکاران مواد خوراکی عرضه می¬کردند. (علی ساعدی، مطلع)
 با وقوع انقلاب اسلامی بسیاری از ساکنان اولیه محل که درجه داران ارتش و افراد درباری بودند به خارج از کشور گریختند و ناگهان چهره محله عوض شد. افرادی از اقشار مختلف اجتماعی و اقتصادی به محله وارد شدند و تنوع در سطح محله بیشتر شد. همچنین کلیمی ها که پی از انقلاب به همراه مسیحیان حدود 10 تا 20 درصد جمعیت محله را تشکیل می¬دادند پس از انقلاب رفته رفته یا از کشور خارج شدند و یا به مناطق دیگر شهر نقل مکان کردند و در حال حاضر بجز تعداد اندکی از مسیحیان ساکنان محله همه مسلمان هستند. با اینکه افراد شناخته شده و متمول از این محله رفته اند اما هنوز هم ساکنان این محله را افراد متعلق به طبقه متوسط تشکیل می¬دهند. (علی ندائی، مطلع)
     در ادامه با گسترش شهر به سمت شمال بسیاری از ساکنان متمول محله به مناطق تازه ساز نقل مکان کردند و با مرکزیت یافتن محله در شهر تعداد زیادی از ادارات و شرکت های دولتی و خصوصی به این محله آمدند. مرکزیت یافتن محله خود بخود ورود و خروج زیادی را در محله سبب شد و به مرور زمان محله امجدیه بافت مسکونی خود را از دست داده است. امروزه شرکت ها و اماکن تجاری حتی در کوچه و پس کوچه های محله هم دیده می¬شوند. نمونه بارز آن تجمع صنف مانتوفروشان در میدان هفت تیر و لباس های زنانه در خیابان شهید مفتح است که تاحدودی تحت تأثیر احداث 3 ایستگاه مترو در میدان هفت تیر می باشد. (علی ندائی، مطلع)
     علاوه بر اینها در خیابان طالقانی با تمرکز فروشندگان لوازم تهویه و شوفاژ روبرو هستیم و در خیابان بهار فروشندگان پوشاک بچه¬گانه جا خوش کرده اند. همه عوامل فوق باعث شده تا ویژگی محله بودن دیگر بررازنده امجدیه نباشد و روابط همسایگی در محله ضعیف شده است. (تقی نوید، مطلع)
    از دیگر تغییرات مهم محله کم اهمیت شدن استادیوم امجدیه(شهید شیرودی) است که روزگاری محل تجمع علاقمندان ورزش های مختلف بویژه هزاران نفر از علاقمندان فوتبال بوده است اما با احداث استادیوم آزادی در غرب تهران این استادیوم اهمیت خود را از دست داده و میزبان مسابقات درجه 2 یا 3 ورزشی است. اگرچه از اهمیت ملی و بین المللی استادیوم امجدیه کاسته شده اما این مجموعه در سال های پس از تأسیس همواره گسترش یافته و سالن های بیشتری به آن اضافه شده است. (علی ساعدی، مطلع)
    بیشتر کوچه و خیابان های محل در طول سال های گذشته تعریض شده و یا در طرح تعریض قرار دارند. به طور مثال بزرگراه مدرس در مکانی احداث شد که پیش از آن جاده شاهنشاهی وجود داشت. از این جاده برای رفت و آمد به شمیران استفاده می¬شد همچنین از طریق این جاده محصولات کشاورزی برای فروش به سه راه امین حضور برده می¬شد. مسیر حمل برنج از شمال برای مردم تهران نیز از این جاده می¬گذشت به همین دلیل در این جاده و در مجاورت محله امجدیه قهوه خانه ای ساخته شده بود که محل استراحت مسافران و رانندگان جاده ای بود. (علی ندائی، مطلع)
    به دلیل سکونت نظامیانی که محل خدمتشان پادگاه عباس آباد بود یک راه خاکی از امجدیه ساخته شده بود که به پادگان می¬رسید و نظامیان از آن رفت و آمد می¬کردند. در تمام طول مسیر در سال های دهه 1330 هیچ منزل مسکونی وجود نداشت تا خیابان پاکستان که در آنجا منازل سازمانی برای نظامیان ساخته شده بود. در محلی که امروزه پایانه درون شهری شهید بهشتی ساخته شد ه ،در گذشته یک کارخانه موزائیک سازی فعالیت می¬کرده است. با این حال بافت مسکونی به علت ساخت اصولی و قوام مصالح آن تاکنون تغییر چندانی نکرده و منازل قدیمی محل هنوز هم پابرجا هستند. (علی ساعدی، مطلع)

Live Tabs

اطلاعات کلی